فردای دگر

    آهنگساز: هوشنگ فراهانی

    خواننده: سینا سرلك

نوازندگان: هوشنگ فراهانی: تار٬ تارباس٬ سه‌تار و رباب، سنتور: علیرضا جواهری، کمانچه و قیچک: سینا جهان‌آبادی،کمانچه: ‌فرشاد صارمی، ویلنسل: گلنار قراب، نی: فرهاد زالی، بربط: وحید رستگاری و یعقوب نوروزی، تمبک: احمد مستنبط، دف: حمید فراهانی 

  ناشر: ماهور 

                         معرفی و نقد: نیوشا مزیدآبادی

   

نیوشا مزیدآبادی: موسیقی ایرانی در سال های اخیر دستخوش تغییرات بزرگی شده است. در این مجال اندك نمی توان درباره مثبت یا منفی بودن این تغییرات سخن راند اما آنچه مبرهن است روند رو به عام گرایی موسیقی ایرانی است كه اكثر هنرمندان این حوزه به آن دل دوانی می كنند. نمود بارز این عام گرایی آثار هنری و توده یی شدن آنها را در آثار موسیقایی سال های اخیر می بینیم. آثاری كه بیشتر شامل قطعات ضربی و تصانیف هستند و در آنها كمتر از آواز ایرانی كه سرمایه جاودانه موسیقی ما است، استفاده شده است: یا آثاری را می بینیم و می شنویم كه در آن آهنگسازان به طرز ناشیانه یی دست به تلفیق چند ساز غربی با سازهای ایرانی زده اند و اركستراسیونی را به وجود آورده اند كه نه دیگر متعلق به موسیقی ایرانی است و نه موسیقی غربی!

    بی گمان چنین برخوردی با موسیقی ایرانی نه تنها باعث پیوند آن با مردم نمی شود بلكه رفته رفته آن را به حضیض می كشاند. بدون شك اگر دست كم 50 سال آینده نسل های بعد از ما بخواهند از ریشه این موسیقی چیزی بدانند باید سراغ ذره ذره آن را از زباله دان بی رحم تاریخ بگیرند.

    اما در این میان آثاری هم هستند كه برخلاف جریان عامه گرایی شنا می كنند. یكی از این آثار كه چندی پیش توسط «موسسه فرهنگی هنری ماهور» منتشر شد، آلبوم فردای دگر با آهنگسازی هوشنگ فراهانی و صدای سینا سرلك است. این آلبوم 10 قطعه یی با آنكه اركستراسیونی تا حدودی غیرایرانی دارد اما به خوبی توانسته در دستگاه ماهور قطعات و تصنیف ها و تكنوازی ها و ساز و آوازهایی را اجرا كند كه بر ذهن و دل شنونده تاثیر بگذارد.

    آلبوم با پیش درآمدی در ماهور آغاز می شود كه به یك باره روح و جان مخاطب را طربناك می كند كه البته این از خصوصیات دستگاه ماهور است. سپس در قطعه دوم تكنوازی سنتور فرم كلی اجرا را تحت تاثیر خود قرار می دهد و شنونده را در این مسیر با خود همراه می كند تا به تصنیف «پنهان چو دل» گوش بسپارد. بعد از تصنیف هم، آوازی به همراه تار با غزلی از شیخ اجل اجرا شده كه به لحاظ ساختارهای آوازی و گوشه های دستگاه ماهور و توالی اجرای آنها كاملادقیق است. تكنوازی سه تار در این مجموعه هم به سیاق معمول در گوشه دلكش است اما رنگ آمیزی و فضا سازی آن به گونه یی دیگر در خدمت فرم و ساختار این اثر قرار گرفته است.

    از خصوصیات مهم این آلبوم می توان به انتخاب دقیق شعرها اشاره كرد. موسیقی ایرانی با ادبیات ما (خصوصیات ادبیات كلاسیك) پیوندی ناگسستنی دارد اما با تمام این تفاسیر باید در انتخاب شعر برای اجرای قطعات آوازی بسیار دقت كرد. بسیاری از اشعار هستند كه فقط در دستگاه ها و مقام های خاصی حس و حال و معنی شان خوب درك می شود. در این مجموعه اشعاری انتخاب شده كه هم روی تصانیف و هم روی آوازها خوش نشسته و تاثیرگذاری آنها را بیشتر كرده است.

    نام اثر هم از شعری از عماد خراسانی می آید كه در این آلبوم اعضای گروه آن را به صورت تصنیف اجرا كرده اند.

   

    گرچه مستیم و خرابیم چو شب های دگر

    باز كن ساقی مجلس سر مینای دگر

    مست مستم مشكن قدر خود ای پنجه غم

    من به میخانه ام امشب تو برو جای دگر

    امشبی را كه در آنیم غنیمت شمریم

    شاید ای جان نرسیدیم به فردای دگر

   

    هوشنگ فراهانی درباره این غزل در بروشور آلبوم چنین نوشته است: "حسرت نهفته در شعر عماد خراسانی مرا به یاد اندوه و نگاه تلخ خیام به سرنوشت محتوم انسان می اندازد: حسرتی كه اگر عمیق بنگریم در جای جای روح هزاران ساله انسان جای دارد و دریغی كه هیچگاه در گذران لحظه های بی اعتبار و پرشتاب زندگی تنهایت نمی گذارد. بیان رازآلودگی این مفهوم نیز تنها در واژه ها و زخمه های ساز میسر است".

منبع: روزنامه اعتماد